sosyolojiye giriş 1.ünite ders notları

Sosyolojiye Giriş (1.dönem)

sosyolojiye giriş 1.ünite ders notları

Okunmamış mesajgönderen askin_1987 » Pzr Haz 05, 2011 7:12 pm

SOSYOLOJİYE GİRİŞ 1.ÜNİTE DERS NOTLARI
NOT: Sosyolojik düşünmenin bireye kazandırdığı özellikler şunlardır
1.) Toplumsal olayları ve olguları farklı değerlendirme
2.) Eleştirel bakabilme
3.) Sorgulayıcı olabilme
4.) Bildiği zannettiği şeyleri yeniden inceleme
MİKROSOSYOLOJİ: Yüz yüze etkileşim halindeki gündelik toplumsal davranışların incelenmesine mikrososyoloji denir.
MAKROSOSYOLOJİ : Siyasal sistem ya da ekonomik ölçek gibi daha büyük ölçekli toplumsal düzenlerin çözümlenmesine ise makrososyoloji denir.
TOPLUM: Toplum bireylerin toplamından ibaret değildir. Bir topluluğun toplum olabilmesi için 1.) Üyelerinin ortak bir kültürü 2.) Ortak toplumsal kurumları paylaşmaları 3.) Aralarında karşılıklı ilişkiler olması gerekir.
Toplum tipleri : Geleneksel (modern öncesi) ve modern toplumlar olmak üzere ikiye ayrılır.Geleneksel toplumlarda birkaç türe ayrılabilir.
Avcı ve toplayıcı toplumlar: Yaşamlarını bitki toplayarak ve hayvan avlayarak sağlarlar. Eşitsizlik azdır.Birkaç kabileden oluşan ilk toplum türündendirler.
Tarım toplumları : Ekonomi tarıma dayalıdır.Hayvanların evcilleştirilmesi bu toplumda önemlidir. Eşitsizlik fazladır.
Sanayileşmemiş uygarlıklar (geleneksel devletler ) : Büyük ölçüde ekonomileri tarıma dayanan sınıflar arası eşitsizliğin yüksek olduğu krallık ve imparatorlukların görüldüğü toplumdur.
Modern (endüstri ) toplumu : Sanayinin birinci dereceden belirleyici olduğu kentsel yaşamın kültürün farklılaşmanın buna dayalı olduğu toplumdur.
Bilgi toplumu (endüstri toplumu sonrası ) : Bilgi ve iletişimin ön alana çıktığı günümüzün yeni toplum tipidir.
Toplumsal Davranış : Her davranış toplumsal değildir. Toplumsal davranış, diğer insanlara yönelik yapılan, geçmişte meydana gelmiş, şimdi meydana gelen ve gelecekte meydana gelmesi muhtemel yönleri olandır.
Toplumsal Yapı : Toplumu oluşturan temel gruplardan ve toplumsal kurumlardan meydana gelen kalıcı, sürekli ve örgütlü ilişkilerdir.
Toplumsal Kurum : Toplumsal normlar tarafından sürekli tekrarlanan, devam ettirilen, toplumsal örgütlülüğü olan davranış kalıplarıdır.
Örnek : Eğitim,hukuk,ekonomi, aile birer toplumsal kurumdur.
Toplumsal Olgu : Olgu en genel tanımıyla gerçeği yansıtan saptamalardır.
Toplumsal Grup : Birbirlerinin davranışlarını dikkate alarak belirli beklentileri paylaşan ve karşılıklı etkileşim içinde olan insan birlikteliğidir.
Benlik : Kendimize kimliğimize ve niteliklerimize ilişkin algı ve düşüncelerin bütünüdür.
Statü : Diğer insanların bireye toplum içindeki konumu için verdikleri addır. Bir bireyin kadın olması ya da Türk olması edinilmiş (verilmiş) statü, sosyolog olması ise kazanılmış statüdür.
Toplumsal Rol : Rol, belirli statülere atfedilen davranışlara ilişkin toplumsal beklentilerdir. Bireyin bir veya bazı rollerini diğer rollerle uyuşturamaması rol çatışmasına neden olur. Bir öğretmen annenin kendi öğrencisi kızına anne rolü ile öğretmen rolü arasında gidip gelmesi gibi
Değer : Değerler toplumda hangi davranışların uygun sayılacağına ilişkin düşüncelerin oluşan inanç , ideal ve standartlardır.
NORM : Normlar,ödül ve cezalarla güvence altına alınan yaptırımı olan ve değerlere dayalı kurallar sistemidir.Normlar yaptırım güçlerine Halk yordamlar (yaptırımları nispeten zayıftır kıyafet giymek gibi) örfler (toplumun devamı için uyulması şart olanlardır-ensest,yamyamlık gibi yaptırımları çok ağırdır.) ve kanunlar (yasaya dayalı yaptırımlar) olmak üzere üçe ayrılır.
Yaptırım : Normlara uyumu sağlayan ve uyuma göre cezalı ve ödüllü olan belirleyici güçlerdir.
Toplumsallaşma (sosyalleşme) :Bireyin içinde doğmuş olduğu kültürünü,normlarını,değerlerini etkileşim içinde öğrenmesi veya özümsemesi ve ona göre davranıp yeniden üretime katılması benliğini kazanarak kişi haline dönüşmesi sürecinin bütünüdür.
SOSYOLOJİNİN DOĞUŞU :
19.yüzyılda yaşanan toplumsal kaos sosyolojinin ortaya çıkışında etkili olmuştur.
Auguste Comte, sosyolojinin (ve aynı zamanda pozitivizmin ) kurucusu ve isim babası olarak tarihe geçmiştir.
NOT : Disiplin, bilim dallarının alt kategorilerine verilen isimdir. Sosyoloji he bir bilim, hem de sosyal bilimlerin bir disiplinidir.
BİLİM VE YÖNTEM
Bilim : İnsanların evreni anlama, doğal olayları ve bunlar arasındaki ilişkileri kavrama yolundaki akademik çabalarıdır.
Bilimin Amaçları
1.) Gözlem yoluyla konusunu oluşturan olguları kavramak, betimlemek, sınıflandırmak
2.) Olgular arasında nedensellik ilişkileri kurmak ve bu ilişkileri gözlem yoluyla sınamak
3.) Doğruluğu ispatlanmış ilişkileri genelleyerek soyut yasalar ve teoriler haline getirmek
4.) Yasa ve teorilere dayanarak incelediği olguya ilişkin gelecekle ilgili tahminlerde bulunmak
SORU : Teorilerin özellikleri nelerdir?
CEVAP : 1.) Teori, olgular arasındaki ilişkileri açıklamak amacıyla örgütlenmiş gözlemler, koşullar, tanımlar, kavramlar, ilkeler sistemidir.
2.) Diğer teorilere oranla daha fazla ve çeşitli toplumsal olay, davranış ve ilişkiyi açıklayabilme gücüne sahip olan teori, diğer teorilerden daha üstün kabul edilir.
3.) Teori, bazıları empirik olarak test edilebilir olan ve birbiriyle ilişkili olan bir dizi önermeden oluşur.
4.) Teoriler bilgiyi nasıl biriktireceğimizi ve nasıl anlamlandıracağımızı gösterirler.
Bilimsel araştırmanın aşamaları şunlardır:
1.) Araştırma konusunun seçilmesi ve araştırma probleminin belirlenmesi
2.) Araştırma için uygun araştırma tipi, yöntem ve tekniklerin seçilmesi
3.) Araştırma evreninin belirlenmesi ve örneklem seçimi
4.) Veri toplama
5.) Veri analizi
6.) Bulguların yorumlanması ve rapor yazılımı
SORU : Pozitif biliminin özellikleri nelerdir?
CEVAP : A) Sadece gözlenebilir olaylarla ilgilidir. B) Biriktirdiği olgusal bilgiler arasında yasa- benzeri ilişkiler kurar. C.) Gözleme ve deneye dayanır. D) Karşılaştırmalı ve kestirme yoluyla gerçekleşir.
SORU : Doğa bilimleri ve sosyal bilimler arasındaki farklar nelerdir?
CEVAP : 1.) Doğa bilimlerinde araştırma nesnelerinin kesin ölçümler yapmaya uygun olması
2.) Doğa bilimlerinde bilimcinin, incelediği nesneleri etkileyememesi
3.) Doğa bilimlerinde deneylerin tekrarlanması sayesinde geleceğe ilişkin kesin tahminlerin yapılabilmesi
4.) Doğa bilimlerinde doğal olgu ve olayların diğer olay ve olgularından izole edilerek incelenebilmesi
Sosyal Bilimlerde Temel Yaklaşımlar
Pozitivist Yaklaşım
A) Kökleri her ikisi de Fransız olan Auguste Comte ve Emile Durkheime dayanır.
B) Yöntem olarak nicel yöntemi kullanır.
C) Bilimselliğin temelini hipotezlerin gözlemle sınanmasına dayandırır.
D) Tek bir bilimsel yöntemin varlığına inanır.
Yorumlayıcı Yaklaşım
A ) Toplumsal gerçekliği bireylerin ona verdiği anlamda aramaya çalışır.
B) Araştırmadaki amacı toplumsal eylemi anlamaktır.
C) İncelenen toplumsal eylemin bağlamına bakılır.
D) Sadece görünen olguları ve ilişkileri sosyolojinin konusu yapar.
E) Bazı kültürlerin kurallarının diğer kültürlerde geçerli olmayabileceğini kabul eder.

Eleştirel Yaklaşım
A) Kökleri Karl Maxsa ve Sigmund Freuda dayanır.
B) Bilimin amacı gizli durumda bulunan toplumsal gerçekleri açığa çıkarmaktır.
C) Sosyal araştırmaların amacı toplumsal ilişkileri eleştirmek ve dönüştürmektir.

Feminist Yaklaşım
A) Temel amaçlarından biri toplumdaki cinsiyete dayalı ilişkilerin varlığını göstermektir.
B) Ataerkillik içinde ezilmiş kadınları güçlendirmek ister.
C) Pozitivizmi erkek egemen bakış açısını yansıttığı için eleştirir.
D) Cinsiyetçi iktidar yapısının dönüşümünü amaçlar.

SORU : Nicel araştırmaların özellikleri nelerdir?

CEVAP : 1.) Temel olarak pozitivist yaklaşıma dayanmaktadır.
2.) Araştırmanın başında oluşturulmuş olan hipotezlerin sınanmasına dayalı yapılır.
3.) Araştırmacılar nesneldir.
4.) Sosyal olgular arasında neden sonuç ilişkisi ortaya konmaya çalışılır.
5.) Tümdengelimsel ilkesine göre hareket eder.
6.) Standartlaşmış teknikler kullanılır.
7.) Kavramlar kesin ölçülebilir değişkenler haline dönüştürülebilir.
SORU : Nicel teknikler hangileridir?
CEVAP : Yapılandırılmış (denetimli) gözlem, anket, yapılandırılmış ( denetimli) görüşme, deney, yarı- deney ve surveydir.

SORU : Nitel yöntemin özellikleri şunlardır?
CEVAP :1.) Temel olarak yorumlayıcı yaklaşıma dayanır.
2.) Tümevarımcı ilkesinden hareket eder.
3.) Standartlaşmamış yöntemler kullanılır.
4.) Bu yöntemde değişkenler yerine temalar, motifler ve sınıflandırmalar kullanılır.
5.) Bireylerin sosyal eylemlerinin ardında yatan nedenleri anlamaya çalışması
SORU : Nitel teknikler hangileridir?

CEVAP : Yapılandırılmamış görüşme, odak-grup görüşmesi, yarı yapılandırılmış gözlem, yaşam öyküsü, örnek olay ve doküman incelemesi
SORU : Sosyolojik araştırmalarda sorulan soru türleri hangileridir?
CEVAP : 1.) Gelişimsel soru 2.) Olgusal soru, 3.) Karşılaştırmalı
askin_1987
 
Mesajlar: 4
Kayıt: Prş Mar 31, 2011 7:23 pm

Dön Sosyolojiye Giriş (1.dönem)

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 2 misafir